Navigeren in de bergen – dit moet je weten

De Alpen zijn een paradijs voor wandelaars zoals jij en ik. Het indrukwekkende landschap, de frisse berglucht en de uitdagende wandelpaden roepen een gevoel van vrijheid en ontdekking op. Maar deze omgeving vraagt ook dat je goed voorbereid bent en de nodige navigatieskills beheerst. In deze blog delen we een aantal tips en technieken om veilig en met vertrouwen te navigeren in dit prachtige terrein.

Waarom is navigeren in de bergen lastiger?

Navigeren in de Alpen gaat verder dan simpelweg een pad volgen. De bergen hebben hun eigen dynamiek, met snel veranderende weersomstandigheden, diverse terreintypes en een overvloed aan natuurlijke oriëntatiepunten. Deze omgeving vereist dat je goed voorbereid bent en de juiste navigatievaardigheden beheerst om veilig en effectief te kunnen wandelen. Waar je in Nederland vaak bereik hebt en misschien nog wel wegkomt met Google Maps, is dat in de bergen een heel ander verhaal. Het is dus belangrijk om je goed voor te bereiden voordat je de bergen in gaat.

Navigeren in de bergen

Ouderwets kaart & kompas lezen om te navigeren in de bergen

Een van de belangrijkste vaardigheden voor bergnavigatie is het kunnen lezen van kaarten. Een gedetailleerde topografische kaart geeft informatie over hoogtelijnen, paden, rivieren en andere belangrijke terreinkenmerken. Het oriënteren op de kaart helpt je niet alleen bij het vinden van de juiste route, maar maakt je ook bewuster van je omgeving. Door je positie op de kaart te identificeren en je koers te bepalen, kun je je route plannen en navigeren, zelfs als je buiten de gebaande paden treedt.

Een kompas is een ondersteunend hulpmiddel dat je helpt bij het bepalen van de juiste richting, vooral wanneer zichtbare oriëntatiepunten ontbreken. Kalibreer je kompas voordat je vertrekt en zorg ervoor dat je het verschil tussen magnetisch noorden en kaartnoorden (declinatie) begrijpt. Dit helpt je om nauwkeurig te navigeren, zelfs in onbekend terrein.

Oriëntatiepunten en routeherkenning

Moeten we nu naar links of naar rechts, of was het nou omhoog of omlaag. Nog zo iets wat we in Nederland niet kennen. Navigeren in de bergen gaat namelijk gepaard met hoogtelijnen.

Naast kaarten en kompassen is het herkennen van natuurlijke oriëntatiepunten essentieel voor succesvolle bergnavigatie. Bergtoppen, valleien, rivieren en rotsformaties kunnen allemaal dienen als referentiepunten om je positie te bepalen en je route te volgen. Door deze kenmerken te identificeren op de kaart en in het terrein, kun je jezelf beter oriënteren en je weg vinden door de bergen.

Hierdoor weet je ook beter wáár je op de route zit. Hoe ver zijn we al en hoe ver moeten we nog? Dit zijn belangrijke skills om te hebben als je in de bergen gaat wandelen.

Hike, yoga en relax retreat - yoga in de bergen

GPS navigatie en apps

Hoewel traditionele navigatiemethoden zoals kaartlezen de basis vormen, kunnen GPS-apparaten, navigatie-apps en slimme horloges ook zeer nuttig zijn. Zeker in het digitale tijdperk wordt dit veel gebruikt om te navigeren.

Deze digitale hulpmiddelen bieden vaak ook gedetailleerde kaarten, nauwkeurige locatiegegevens en handige functies zoals het markeren van waypoints en het bijhouden van je route. Zorg ervoor dat je GPS-apparaat of smartphone volledig opgeladen is en neem extra batterijen of een powerbank mee. Het downloaden van kaarten voor offline gebruik is ook een aanrader, vooral in gebieden met slecht bereik.

Digitale hulpmiddelen zijn handig en maken navigatie vaak gemakkelijker, maar door goed te kunnen kaartlezen word je veel bewuster van de omgeving en begrijp je beter hoe het terrein in elkaar zit. Dit bewustzijn kan van onschatbare waarde zijn, vooral in noodsituaties. Het een kan wat mij betreft daarom ook niet zonder het ander. Enkel vertrouwen op je telefoon is daarbij dus een no-go.

Oriënteren en voorbereiden op veranderingen

Naast het beheersen van navigatietechnieken is het belangrijk om voorbereid te zijn op noodsituaties. Zorg ervoor dat je altijd een noodplan hebt en informeer iemand over je geplande route en verwachte terugkeertijd. Ineens een regenbui of obstakels op je route? Zorg dat je een plan B hebt. Kan je de route bijvoorbeeld afkorten? Ook dat zijn belangrijke vragen die horen bij het navigeren in de bergen.

Om het veilig te houden is het ook belangrijk om een route te kiezen die binnen jouw capaciteiten past. Overmoed kan namelijk gevaarlijk zijn. Beoordeel eerlijk je fysieke conditie en navigatievaardigheden. Begin met eenvoudigere routes en werk geleidelijk aan naar meer uitdagende paden. Lokale bewoners of berghutbeheerders kunnen waardevolle informatie geven over routes en omstandigheden. Wees dus ook niet bang om hun om advies te vragen.

Ontdek onze hike & skill trip

Wil je heel graag in de bergen wandelen, maar klinkt dit voor jou als een ver van je bed show? Dan hebben we de ideale reis waarin je alle skills gaat leren! 


Bij de 
Hike & Skill Trip, leren we je navigeren als een pro. Onder begeleiding van ervaren gidsen, leer je alles over kaartlezen, kompasgebruik, terreinlezen en noodplanning. Deze unieke ervaring is perfect voor zowel beginnende als ervaren wandelaars die hun vaardigheden willen verbeteren en tegelijkertijd samen met andere vrouwen de bergen willen ontdekken. Zien we je daar?

Geschreven door Sylvia

Geschreven door Sylvia

Hoi ik ben Sylvia en ben al jaren gek op de bergen. In de bergen voel ik me vrij. De combinatie van fysieke uitdaging en de rust om je heen trekt me het meest. De ene dag staat in het teken van grootse uitdagingen en de andere geeft totale ontspanning. In de bergen is geen dag hetzelfde. Tel daarbij de gezellige berghutten en de mooie omgeving en je hebt de perfecte combinatie. Of ik nu ga hiken, klettersteigen of mountainbiken. Op elke manier hebben de bergen wat te bieden!

Deze blogs zijn misschien ook interessant…